SSI dự báo GDP Việt Nam tăng 9,4% năm 2026, lãi suất khó giảm sâu
-
SSI Research dự báo kinh tế Việt Nam có thể tăng trưởng 9,4% trong năm 2026, nhờ động lực từ đầu tư công, sản xuất công nghiệp và tiêu dùng. Tuy nhiên, chênh lệch giữa tốc độ tăng trưởng tín dụng và huy động vốn đang tạo áp lực lên thanh khoản hệ thống ngân hàng, khiến mặt bằng lãi suất khó giảm sâu.
Trong báo cáo chiến lược tháng 11/2026, SSI Research nhận định kinh tế Việt Nam tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực. Tuy nhiên, vấn đề đáng chú ý không chỉ là tốc độ tăng trưởng mà còn nằm ở chất lượng và khả năng lan tỏa của các động lực kinh tế.
Theo số liệu thống kê, GDP quý III/2026 tăng 9,95% so với cùng kỳ năm trước, đưa mức tăng trưởng 9 tháng lên 9,01%.
SSI Research dự báo GDP quý IV có thể tăng khoảng 10,5%, qua đó đưa tăng trưởng cả năm 2026 lên khoảng 9,4%, thấp hơn mục tiêu tăng trưởng 10% của Chính phủ.
Các chỉ báo kinh tế tháng 10 tiếp tục cho thấy hoạt động sản xuất và tiêu dùng duy trì xu hướng tích cực. Sản xuất công nghiệp tăng 15% so với cùng kỳ, đưa mức tăng lũy kế 10 tháng lên 12,4% – cao nhất kể từ năm 2019.
Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ theo giá hiện hành tăng 14,7% trong tháng 10. Cán cân thương mại cũng ghi nhận tháng xuất siêu thứ hai liên tiếp, với thặng dư 7,3 tỷ USD, giúp mức nhập siêu lũy kế thu hẹp còn 12,1 tỷ USD.
Đầu tư công tiếp tục là động lực tăng trưởng chủ đạo
Theo SSI Research, đầu tư được kỳ vọng trở thành động lực quan trọng của nền kinh tế trong quý IV/2026, đặc biệt khi khu vực Nhà nước tiếp tục đóng vai trò dẫn dắt.
Trong 9 tháng đầu năm, tổng vốn đầu tư toàn xã hội tăng 15,1% so với cùng kỳ. Đến hết tháng 10, giải ngân đầu tư công đạt 74,1% kế hoạch năm, cao hơn đáng kể so với mức 64,3% cùng kỳ năm 2025.
Đáng chú ý, tác động của đầu tư công không chỉ thể hiện qua tốc độ giải ngân mà còn được phản ánh trong hoạt động xây dựng thực tế. Sản lượng các ngành vật liệu xây dựng như thép và xi măng đang cải thiện, cho thấy nhu cầu từ các công trình hạ tầng được triển khai.
SSI Research ước tính vẫn còn khoảng 350.000 tỷ đồng vốn đầu tư công cần giải ngân. Đây là khối lượng tương đối lớn, song phù hợp với xu hướng giải ngân thường tập trung vào những tháng cuối năm. Thời hạn giải ngân được kéo dài đến hết tháng 1/2027.
Dù vậy, tiến độ thực hiện vẫn đối mặt một số khó khăn, trong đó có tình trạng thiếu vật liệu xây dựng, đặc biệt là cát tại khu vực phía Nam; vướng mắc trong giải phóng mặt bằng và năng lực triển khai không đồng đều giữa các nhà thầu.
Theo nhóm phân tích, một phần tác động tích cực từ đầu tư công có thể tiếp tục lan tỏa sang quý I/2027. Tuy nhiên, hiệu quả phân bổ và sử dụng vốn vẫn cần thêm thời gian để đánh giá.
Tín dụng tăng nhanh hơn huy động, lãi suất khó giảm sâu
Trái với triển vọng tăng trưởng kinh tế tích cực, mặt bằng lãi suất được SSI Research đánh giá khó giảm sâu trong thời gian tới.
Nguyên nhân chủ yếu đến từ việc tăng trưởng tín dụng đang vượt tốc độ tăng trưởng huy động vốn, khiến chi phí vốn của hệ thống ngân hàng chịu áp lực, đặc biệt trong giai đoạn nhu cầu vốn thường tăng mạnh vào cuối năm.
Theo số liệu được SSI Research dẫn trong báo cáo, tín dụng tăng 12,6% từ đầu năm. Trong khi đó, lãi suất huy động tại các ngân hàng thương mại đã giảm khoảng 0,5-0,7 điểm phần trăm trong thời gian gần đây, nhưng lãi suất cho vay có xu hướng giảm chậm hơn.
Đáng chú ý, lãi suất vay mua nhà và vay vốn của các chủ đầu tư bất động sản vẫn có xu hướng tăng, phản ánh áp lực chi phí vốn chưa được giải tỏa hoàn toàn.
Về diễn biến giá cả, CPI tháng 10 tăng 5,09% so với cùng kỳ, chủ yếu do tác động từ giá nhiên liệu. Lạm phát bình quân 10 tháng đạt 4,57%, trong khi lạm phát cơ bản có dấu hiệu hạ nhiệt.
SSI Research cho rằng lạm phát không phải yếu tố chính khiến lãi suất khó giảm. Áp lực đáng kể hơn đến từ chi phí vốn của ngân hàng và khoảng cách giữa tăng trưởng tín dụng với huy động.
Trong bối cảnh này, chính sách tiền tệ được triển khai theo hướng hỗ trợ có trọng tâm thay vì nới lỏng trên diện rộng.
Một số biện pháp hỗ trợ được đề cập gồm giảm tối thiểu 0,5 điểm phần trăm lãi suất bình quân tiền gửi mới kỳ hạn từ 6 tháng trở lên và triển khai công cụ hoán đổi ngoại tệ kỳ hạn 182 ngày với quy mô tối đa 2 tỷ USD nhằm hỗ trợ thanh khoản hệ thống.
Tuy nhiên, quy mô hoán đổi ngoại tệ hiện chưa đến 0,3% tổng dư nợ tín dụng nên tác động trước mắt còn hạn chế. Bên cạnh đó, triển vọng chính sách tiền tệ của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) chưa thực sự rõ ràng cũng khiến dư địa giảm lãi suất trong nước bị thu hẹp.
Năm 2027, chất lượng tăng trưởng sẽ là yếu tố quyết định
Nhìn sang năm 2027, SSI Research cho rằng động lực tăng trưởng xuất khẩu cần chuyển dịch theo hướng nâng cao thị phần và giá trị gia tăng trong nước, thay vì phụ thuộc quá nhiều vào nhu cầu toàn cầu.
Trong bối cảnh mặt bằng lãi suất khó giảm sâu, hiệu quả phân bổ và sử dụng vốn sẽ trở thành yếu tố quan trọng để duy trì đà tăng trưởng.
Điều này cũng đặt ra yêu cầu nâng cao hiệu quả đầu tư công, cải thiện khả năng tiếp cận vốn của doanh nghiệp và thúc đẩy khu vực kinh tế tư nhân tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị.
Với triển vọng GDP có thể tăng 9,4% trong năm 2026, kinh tế Việt Nam đang tiến gần mục tiêu tăng trưởng hai con số. Tuy nhiên, bài toán duy trì tăng trưởng đi cùng ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát chi phí vốn và nâng cao chất lượng đầu tư sẽ tiếp tục là thách thức trong thời gian tới.