Lập Tổ công tác 30 thành viên tìm cơ chế huy động vốn phát triển đường sắt
-
Bộ Tài chính thành lập Tổ công tác gồm 30 thành viên, đại diện nhiều bộ, ngành, địa phương và doanh nghiệp, nhằm nghiên cứu cơ chế, chính sách huy động nguồn lực phát triển đường sắt tốc độ cao và đường sắt đô thị. Đề án sẽ được trình Thủ tướng Chính phủ xem xét, phê duyệt.
Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn vừa ký quyết định thành lập Tổ công tác xây dựng cơ chế, chính sách huy động nguồn lực phát triển đường sắt tốc độ cao và đường sắt đô thị.
Tổ công tác do Thứ trưởng Bộ Tài chính Tạ Anh Tuấn làm Tổ trưởng. Ông Lê Thành Quân, Vụ trưởng Vụ Đầu tư và Phát triển hạ tầng (Bộ Tài chính), giữ chức Phó Tổ trưởng thường trực.
Ba Phó Tổ trưởng còn lại gồm ông Bùi Việt Hưng, bà Lương Thị Hồng Hạnh và bà Nguyễn Thị Quế Hương, đều là lãnh đạo Vụ Đầu tư và Phát triển hạ tầng.
Nhiệm vụ trọng tâm của Tổ công tác là nghiên cứu, xây dựng Đề án về cơ chế, chính sách huy động nguồn lực phát triển đường sắt tốc độ cao và đường sắt đô thị, trình Thủ tướng Chính phủ xem xét, phê duyệt.
Huy động nguồn lực từ nhiều bộ, ngành và địa phương
Ngoài các đơn vị thuộc Bộ Tài chính, Tổ công tác có sự tham gia của đại diện Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Công Thương, Bộ Nội vụ, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Sở Tài chính TP. Hà Nội, Sở Xây dựng TP.HCM và Tập đoàn Đường sắt Quốc gia Việt Nam.
Ba vị trí dành cho đại diện Bộ Xây dựng, Bộ Tư pháp và Bộ Giáo dục và Đào tạo sẽ được các cơ quan này cử nhân sự tham gia theo quy định.
Các thành viên làm việc theo chế độ kiêm nhiệm, thực hiện nhiệm vụ theo phân công của Tổ trưởng. Tổ công tác sẽ chấm dứt hoạt động và tự giải thể sau khi hoàn thành nhiệm vụ xây dựng Đề án.
Áp lực vốn từ những dự án đường sắt quy mô lớn
Việc xây dựng cơ chế huy động vốn được đặt ra trong bối cảnh nhu cầu đầu tư phát triển hệ thống đường sắt ngày càng lớn, trong khi nguồn lực ngân sách nhà nước còn hạn chế và khả năng tiếp cận vốn ODA gặp nhiều khó khăn.
Riêng Dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc – Nam đã được Quốc hội quyết định chủ trương đầu tư với sơ bộ tổng mức đầu tư 1.713.548 tỷ đồng.
Trong khi đó, Hà Nội và TP.HCM cũng đang triển khai kế hoạch mở rộng mạng lưới đường sắt đô thị với nhu cầu vốn rất lớn. Việc bảo đảm nguồn vốn và tiến độ thực hiện vẫn là những thách thức đáng kể.
Theo đánh giá trong nội dung xây dựng Tổ công tác, các cơ chế thu hút vốn tư nhân vào lĩnh vực đường sắt hiện chưa đủ hấp dẫn do thời gian hoàn vốn kéo dài, hiệu quả tài chính thấp và mức độ rủi ro lớn.
Việc khai thác giá trị gia tăng từ đất đai thông qua mô hình phát triển đô thị định hướng giao thông công cộng (TOD), cũng như khai thác tài sản kết cấu hạ tầng đường sắt, chưa phát huy hiệu quả như kỳ vọng.
Bên cạnh vốn đầu tư xây dựng, lĩnh vực đường sắt còn cần nguồn lực lớn để phát triển công nghiệp đường sắt trong nước, tiếp nhận và làm chủ công nghệ, đào tạo nhân lực chất lượng cao và hình thành hệ sinh thái doanh nghiệp tham gia chuỗi cung ứng.
Việc thành lập Tổ công tác được kỳ vọng tạo cơ sở nghiên cứu các cơ chế huy động vốn đa dạng hơn, kết hợp nguồn lực ngân sách nhà nước, vốn tư nhân, vốn đầu tư nước ngoài và khai thác quỹ đất gắn với phát triển hạ tầng đường sắt.